<\/span><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\nWyw\u0142aszczenie nieruchomo\u015bci to instytucja przewidziana przez polskie prawo, kt\u00f3ra zosta\u0142a w art. 112 \u00a7 2 Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomo\u015bciami<\/strong>. Zgodnie z ni\u0105, jest to czynno\u015b\u0107 administracyjna, kt\u00f3ra polega na pozbawieniu albo ograniczeniu, w drodze decyzji, prawa w\u0142asno\u015bci, prawa u\u017cytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomo\u015bci. Dokonuje si\u0119 go wy\u0142\u0105cznie na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne albo wzgl\u0119dem nieruchomo\u015bci, dla kt\u00f3rych wydana zosta\u0142a decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Konstytucja r\u00f3wnie\u017c wskazuje, \u017ce wyw\u0142aszczenie jest dopuszczalne jedynie w\u00f3wczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za s\u0142usznym odszkodowaniem. Poza prawem w\u0142asno\u015bci, wyw\u0142aszczenie mo\u017ce obj\u0105\u0107 prawo u\u017cytkowania wieczystego albo ograniczone prawo rzeczowe, czyli u\u017cytkowanie, s\u0142u\u017cebno\u015b\u0107 (osobista lub gruntowa) lub sp\u00f3\u0142dzielcze prawo do lokalu. Wyw\u0142aszczy\u0107 mo\u017cna tylko dla realizacji cel\u00f3w publicznych. Organem w\u0142a\u015bciwym w sprawach wyw\u0142aszczenia jest starosta<\/strong>, wykonuj\u0105cy zadanie z zakresu administracji rz\u0105dowej<\/strong>.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<\/span>Kiedy mo\u017ce doj\u015b\u0107 do wyw\u0142aszczenia nieruchomo\u015bci?<\/span><\/h3>\r\n\r\n\r\n\r\nPozbawienie kogo\u015b prawa w\u0142asno\u015bci do w\u0142asnego domu lub innego rodzaju nieruchomo\u015bci jest do\u015b\u0107 skomplikowan\u0105 spraw\u0105, kt\u00f3ra wymaga odpowiedniego uzasadnienia, aby w og\u00f3le by\u0142a mo\u017cliwa. Z tego wzgl\u0119du wyw\u0142aszczenie mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 tylko wtedy, gdy nie ma innego sposobu na realizacj\u0119 zaplanowanej inwestycji celu publicznego. Ponadto, mo\u017ce by\u0107 ona prowadzona wy\u0142\u0105cznie na rzecz Skarbu Pa\u0144stwa<\/strong> lub na rzecz jednostki samorz\u0105du terytorialnego<\/strong>. Warto r\u00f3wnie\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce wyw\u0142aszczenie mo\u017ce dotyczy\u0107 zar\u00f3wno ca\u0142ej nieruchomo\u015bci, jak i tylko jej cz\u0119\u015bci.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<\/span>Czy wyw\u0142aszczenie nieruchomo\u015bci jest przymusowe?<\/span><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\nKwestia wyw\u0142aszczenia nieruchomo\u015bci jest w polskim prawie tematem kontrowersyjnym i to nie bez powodu. Ot\u00f3\u017c po wydaniu stosownego orzeczenia w post\u0119powaniu administracyjnym, w\u0142a\u015bciciel nieruchomo\u015bci, wzgl\u0119dem kt\u00f3rego postanowiono o wyw\u0142aszczeniu, zobowi\u0105zany jest do jej opuszczenia w okre\u015blonym terminie. Na szcz\u0119\u015bcie nie jest tak, \u017ce pa\u0144stwo zostawia tak\u0105 osob\u0119 bez \u017cadnej rekompensaty, bynajmniej. Za wyw\u0142aszczenie przys\u0142uguje stosowne odszkodowanie. Co wi\u0119cej, nie jest tak, \u017ce pewnego dnia, bez \u017cadnej wcze\u015bniejszej zapowiedzi, starosta pojawia pod czyimi\u015b drzwiami z informacj\u0105 o wyw\u0142aszczeniu. Przebieg post\u0119powania wyw\u0142aszczeniowego jest \u015bci\u015ble uregulowany prawnie. Zazwyczaj tyczy si\u0119 on nieruchomo\u015bci po\u0142o\u017conych w strategicznych lokalizacjach, na przyk\u0142ad terenach na kt\u00f3rych planowana jest inwestycja celu publicznego w postaci autostrady.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n
Niestety istniej\u0105 przypadki okre\u015blone w art. 108 Kodeksu post\u0119powania administracyjnego<\/strong>, w kt\u00f3rych s\u0105d ma prawo orzec o niezw\u0142ocznym zaj\u0119ciu nieruchomo\u015bci. W\u00f3wczas decyzji o wyw\u0142aszczeniu nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalno\u015bci.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<\/span>Jak wygl\u0105da post\u0119powanie wyw\u0142aszczenia nieruchomo\u015bci?<\/span><\/h3>\r\n\r\n\r\n\r\nPrawo okre\u015bla nie tylko, kiedy mo\u017ce doj\u015b\u0107 do wyw\u0142aszczenia, ale tak\u017ce jak wygl\u0105da ca\u0142a procedura. Jak ju\u017c wspomnieli\u015bmy, pozbawienie kogo\u015b prawa w\u0142asno\u015bci do jego nieruchomo\u015bci z tytu\u0142u wyw\u0142aszczenia nie mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 z dnia na dzie\u0144. Ca\u0142e post\u0119powanie mo\u017ce trwa\u0107 kilka miesi\u0119cy, a to dlatego, \u017ce przewidziane s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce kroki:<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n
<\/span>Rokowanie o nabycie nieruchomo\u015bci<\/span><\/h4>\r\n\r\n\r\n\r\nRokowania to procedura przewidziana w art. 114 ustawy,<\/strong> kt\u00f3ra ma miejsce jeszcze przed wszcz\u0119ciem administracyjnego post\u0119powania wyw\u0142aszczeniowego. Polega ona na negocjacjach pomi\u0119dzy starost\u0105 a w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci, podczas kt\u00f3rych uzgadniaj\u0105 oni okre\u015blone warunki, na jakich nast\u0105pi przeniesienie w\u0142asno\u015bci. Dotyczy to m.in. odszkodowania i termin\u00f3w opr\u00f3\u017cnienia nieruchomo\u015bci.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n\r\n\r\n![\"\"](\"data:image\/svg+xml,%3Csvg%20xmlns%3D'http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2F2000%2Fsvg'%20width='1280'%20height='853'%20viewBox%3D'0%200%201280%20853'%2F%3E\")
<\/p>\r\n
Warto zaznaczy\u0107, \u017ce je\u017celi w terminie 2 miesi\u0119cy <\/strong>nie zg\u0142osi si\u0119 \u017cadna osoba, kt\u00f3ra wyka\u017c\u0105, \u017ce przys\u0142uguj\u0105 im prawa rzeczowe do nieruchomo\u015bci, mo\u017cna wszcz\u0105\u0107 post\u0119powanie w sprawie podzia\u0142u i post\u0119powanie wyw\u0142aszczeniowe. Dzieje si\u0119 tak r\u00f3wnie\u017c w przypadku nieruchomo\u015bci o nieuregulowanym stanie prawnym.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<\/span>Wszcz\u0119cie post\u0119powania wyw\u0142aszczeniowego<\/span><\/h4>\r\n\r\n\r\n\r\nPost\u0119powanie wyw\u0142aszczeniowe<\/strong> wszczynane jest z urz\u0119du i to wy\u0142\u0105cznie w sytuacji, gdy strony nie dojd\u0105 do porozumienia w toku dwumiesi\u0119cznych rokowa\u0144 lub gdy nie zg\u0142osi si\u0119 \u017caden podmiot, kt\u00f3remu przys\u0142uguj\u0105 prawa rzeczowe do danej nieruchomo\u015bci.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<\/span>Decyzja o wyw\u0142aszczeniu<\/span><\/h4>\r\n\r\n\r\n\r\nW toku post\u0119powania wyw\u0142aszczeniowego starosta wydaje decyzj\u0119 o wyw\u0142aszczeniu nieruchomo\u015bci<\/strong> i o ustaleniu odszkodowania. Przej\u015bcie prawa w\u0142asno\u015bci na rzecz Skarbu Pa\u0144stwa lub jednostki samorz\u0105du terytorialnego nast\u0119puje z dniem, w kt\u00f3rym decyzje sta\u0142y si\u0119 ostateczne albo prawomocne. Decyzja jest ostateczna, gdy nie przys\u0142uguje wzgl\u0119dem niej \u017cadne odwo\u0142anie do wy\u017cszej instancji. Niemniej decyzj\u0119 mo\u017cna zaskar\u017cy\u0107 do w\u0142a\u015bciwego s\u0105du administracyjnego.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\nNale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce post\u0119powanie wyw\u0142aszczeniowe jest post\u0119powaniem administracyjnym i jego wszystkie aspekty okre\u015bla Kodeks post\u0119powania administracyjnego. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c decyzji wyw\u0142aszczeniowej, kt\u00f3ra musi zawiera\u0107 konkretne elementy. Nale\u017c\u0105 do nich przyk\u0142adowo:<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n
\r\n- cele publiczne, na kt\u00f3re nieruchomo\u015b\u0107 jest wyw\u0142aszczana<\/strong><\/li>\r\n\r\n\r\n\r\n
- przedmiot wyw\u0142aszczenia i oznaczenie z ksi\u0119gi wieczystej<\/strong><\/li>\r\n\r\n\r\n\r\n
- wskazanie w\u0142a\u015bciciela lub u\u017cytkownika wieczystego nieruchomo\u015bci<\/strong><\/li>\r\n\r\n\r\n\r\n
- wysoko\u015b\u0107 odszkodowania<\/strong><\/li>\r\n\r\n\r\n\r\n
- osob\u0119, kt\u00f3rej przys\u0142uguj\u0105 ograniczone prawa rzeczowe na nieruchomo\u015bci<\/strong><\/li>\r\n<\/ul>\r\n\r\n\r\n\r\n