{"id":417,"date":"2024-01-12T08:00:20","date_gmt":"2024-01-12T08:00:20","guid":{"rendered":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/?p=417"},"modified":"2024-01-31T09:33:34","modified_gmt":"2024-01-31T09:33:34","slug":"dziedziczenie-ustawowe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe","title":{"rendered":"Dziedziczenie ustawowe &#8211; co to jest i czym r\u00f3\u017cni si\u0119 od testamentu?"},"content":{"rendered":"<p>Dziedziczenie ustawowe oznacza kolejno\u015b\u0107 os\u00f3b, kt\u00f3re zostan\u0105 powo\u0142ane do spadku w przypadku, gdy spadkobierca nie pozostawi\u0142 testamentu. Jego zasady s\u0105 okre\u015blone w Kodeksie cywilnym i zale\u017c\u0105 od stopnia pokrewie\u0144stwa lub powinowactwa.<\/p><div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\"><p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">SPIS TRE\u015aCI:<\/p>\n<\/div><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Co_to_jest_dziedziczenie_ustawowe\" >Co to jest dziedziczenie ustawowe?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Czym_rozni_sie_dziedziczenie_ustawowe_od_testamentu\" >Czym r\u00f3\u017cni si\u0119 dziedziczenie ustawowe od testamentu?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Jakie_sa_zasady_dziedziczenia_ustawowego\" >Jakie s\u0105 zasady dziedziczenia ustawowego?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Z_jakich_czlonkow_rodziny_skladaja_sie_poszczegolne_grupy_spadkowe\" >Z jakich cz\u0142onk\u00f3w rodziny sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 poszczeg\u00f3lne grupy spadkowe?<\/a><ul class='ez-toc-list-level-3' ><li class='ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Pierwsza_grupa_spadkobiercow\" >Pierwsza grupa spadkobierc\u00f3w<\/a><ul class='ez-toc-list-level-4' ><li class='ez-toc-heading-level-4'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Przyklad\" >Przyk\u0142ad<\/a><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Druga_i_trzecia_grupa_spadkobiercow\" >Druga i trzecia grupa spadkobierc\u00f3w<\/a><ul class='ez-toc-list-level-4' ><li class='ez-toc-heading-level-4'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Przyklad-2\" >Przyk\u0142ad<\/a><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Czwarta_i_piata_grupa_spadkobiercow\" >Czwarta i pi\u0105ta grupa spadkobierc\u00f3w<\/a><ul class='ez-toc-list-level-4' ><li class='ez-toc-heading-level-4'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-10\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Przyklad-3\" >Przyk\u0142ad<\/a><\/li><\/ul><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-11\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Kiedy_spadek_przypada_Skarbowi_Panstwa_badz_gminie\" >Kiedy spadek przypada Skarbowi Pa\u0144stwa b\u0105d\u017a gminie?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-12\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\/#Podstawy_prawne\" >Podstawy prawne<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n\n<p>W tym artykule wyja\u015bniamy dok\u0142adnie, jak przebiega <a href=\"https:\/\/legavi.pl\/search\/specjalizacje\/spadki\/dziedziczenie-testament\"><strong>dziedziczenie ustawowe<\/strong><\/a>, kiedy ma miejsce i czym r\u00f3\u017cni si\u0119 od testamentu.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Co_to_jest_dziedziczenie_ustawowe\"><\/span>Co to jest dziedziczenie ustawowe?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Jak ju\u017c wspomnieli\u015bmy, <strong>dziedziczenie ustawowe to spos\u00f3b dziedziczenia maj\u0105tku po zmar\u0142ej osobie, kt\u00f3ry zosta\u0142 opisany w Kodeksie cywilnym.<\/strong> Jego tre\u015b\u0107 okre\u015bla, kto i w jakiej kolejno\u015bci jest uprawniony do przej\u0119cia sk\u0142adnik\u00f3w maj\u0105tku spadkodawcy oraz jaka jego cz\u0119\u015b\u0107 przypada konkretnej osobie.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Czym_rozni_sie_dziedziczenie_ustawowe_od_testamentu\"><\/span>Czym r\u00f3\u017cni si\u0119 dziedziczenie ustawowe od testamentu?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Zgodnie z prawem powo\u0142anie do spadku mo\u017ce wynika\u0107 jedynie z ustawy lub z testamentu. Do dziedziczenia ustawowego dochodzi natomiast tylko w\u00f3wczas, gdy spadkobierca nie pozostawi\u0142 <strong>testamentu<\/strong>, jego testament jest niewa\u017cny lub \u017cadna z os\u00f3b w nim uwzgl\u0119dnionych nie mo\u017ce lub nie chce przyj\u0105\u0107 spadku.<\/p>\n<p>Oznacza to, \u017ce w \u015bwietle prawa testament, stanowi\u0105cy rozrz\u0105dzenie maj\u0105tkiem na wypadek \u015bmierci, ma charakter niejako priorytetowy. Istotne jest bowiem przede wszystkim uszanowanie woli zmar\u0142ego.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Jakie_sa_zasady_dziedziczenia_ustawowego\"><\/span>Jakie s\u0105 zasady dziedziczenia ustawowego?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><strong>Przepisy reguluj\u0105ce kwesti\u0119 dziedziczenia ustawowego okre\u015blaj\u0105, kto nale\u017cy do poszczeg\u00f3lnych grup spadkobierc\u00f3w, czyli os\u00f3b kolejno uprawnionych do dziedziczenia<\/strong>. Zawsze w pierwszej kolejno\u015bci powo\u0142ywani s\u0105 przedstawiciele pierwszej grupy, jednak w przypadku ich braku lub niemo\u017cno\u015bci przej\u0119cia przez nich spadku, obowi\u0105zek ten spada na dalszych zst\u0119pnych i wst\u0119pnych spadkodawcy.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Z_jakich_czlonkow_rodziny_skladaja_sie_poszczegolne_grupy_spadkowe\"><\/span>Z jakich cz\u0142onk\u00f3w rodziny sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 poszczeg\u00f3lne grupy spadkowe?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>W przypadku dziedziczenia ustawowego, kolejno\u015b\u0107 zale\u017cy od stopnia pokrewie\u0144stwa i powinowactwa. Oto jak wygl\u0105da podzia\u0142 na kolejne grupy spadkobierc\u00f3w:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>dzieci spadkodawcy i jego ma\u0142\u017conek,<\/strong><\/li>\n<li><strong>ma\u0142\u017conek i rodzice spadkodawcy,<\/strong><\/li>\n<li><strong>ma\u0142\u017conek i rodze\u0144stwo spadkodawcy,<\/strong><\/li>\n<li><strong>dziadkowie spadkodawcy,<\/strong><\/li>\n<li><strong>pasierbowie spadkodawcy,<\/strong><\/li>\n<li><strong>gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy lub Skarb Pa\u0144stwa.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nale\u017cy jednak zaznaczy\u0107, \u017ce nie ka\u017cdemu spadkobiercy ustawowemu przys\u0142uguje taka sama cz\u0119\u015b\u0107 spadku. Poni\u017cej wyja\u015bnimy dok\u0142adnie, jakie zasady obowi\u0105zuj\u0105 w chwili otwarcia spadku i zobrazujemy to odpowiednimi przyk\u0142adami.<\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Pierwsza_grupa_spadkobiercow\"><\/span>Pierwsza grupa spadkobierc\u00f3w<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>Pierwsza grupa spadkobierc\u00f3w ustawowych obejmuje ma\u0142\u017conka i dzieci spadkodawcy. Co do zasady dziedzicz\u0105 oni w cz\u0119\u015bciach r\u00f3wnych, z zastrze\u017ceniem, \u017ce udzia\u0142 przypadaj\u0105cy m\u0119\u017cowi lub \u017conie nie mo\u017ce by\u0107 mniejszy ni\u017c 1\/4 maj\u0105tku. W przypadku za\u015b, gdyby kt\u00f3re\u015b z dzieci nie do\u017cy\u0142o otwarcia spadku, jego udzia\u0142 przypad\u0142by na dalszych zst\u0119pnych spadkodawcy, a w przypadku ich braku &#8211; na pozosta\u0142ych spadkobierc\u00f3w z pierwszej grupy.<\/p>\n<p>Warto te\u017c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce do dzieci spadkobiercy zalicza si\u0119 zar\u00f3wno dzieci pochodz\u0105ce z innych zwi\u0105zk\u00f3w, jak r\u00f3wnie\u017c dzieci przysposobione, a tak\u017ce dzieci dopiero pocz\u0119te, kt\u00f3re urodzi\u0142y si\u0119 \u017cywe po jego \u015bmierci. Z kolei ma\u0142\u017conek nie zostanie uwzgl\u0119dniony w porz\u0105dku dziedziczenia ustawowego, je\u017celi w chwili \u015bmierci spadkodawcy pozostawa\u0142 z nim w separacji lub je\u017celi przed \u015bmierci\u0105 spadkodawca wyst\u0105pi\u0142 o orzeczenie rozwodu lub separacji z jego winy (a \u017c\u0105danie to by\u0142o uzasadnione).<\/p>\n<h4><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Przyklad\"><\/span>Przyk\u0142ad<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p>W chwili \u015bmierci pan Marcin mia\u0142 \u017con\u0119 i czworo dzieci. Jedno z nich by\u0142o adoptowane, a pozosta\u0142a tr\u00f3jka by\u0142a biologiczna. Nie pozostawi\u0142 testamentu, wi\u0119c w chwili otwarcia spadku o kolejno\u015bci dziedziczenia decydowa\u0142a ustawa. Jego maj\u0105tek wynosi\u0142 <strong>200.000 z\u0142<\/strong>.<\/p>\n<p>W rezultacie \u017cona pana Marcina otrzyma\u0142a \u0142\u0105cznie <strong>50.000 z\u0142<\/strong>, co stanowi\u0142o 1\/4 spadku, natomiast jego dzieci otrzyma\u0142y po <strong>37.500 z\u0142<\/strong>, czyli 1\/4 z pozosta\u0142ych <strong>150.000 z\u0142<\/strong>.<\/p>\n<h3><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-419 size-full\" src=\"data:image\/svg+xml,%3Csvg%20xmlns%3D&#39;http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2F2000%2Fsvg&#39;%20width=&#39;1895&#39;%20height=&#39;1264&#39;%20viewBox%3D&#39;0%200%201895%201264&#39;%2F%3E\" data-czlz data-src=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe.jpg\" alt=\"\" width=\"1895\" height=\"1264\" data-srcset=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe.jpg 1895w, https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe-300x200.jpg 300w, https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe-768x512.jpg 768w, https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe-1536x1025.jpg 1536w, https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/dziedziczenie-ustawowe-600x400.jpg 600w\" data-sizes=\"(max-width: 1895px) 100vw, 1895px\" \/><\/h3>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Druga_i_trzecia_grupa_spadkobiercow\"><\/span>Druga i trzecia grupa spadkobierc\u00f3w<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>Je\u017celi spadkodawca w chwili \u015bmierci nie mia\u0142 dzieci, to spadek po nim przypada jego ma\u0142\u017conkowi oraz rodzicom lub rodze\u0144stwu. Przy czym udzia\u0142 spadkowy m\u0119\u017ca lub \u017cony nie mo\u017ce by\u0107 mniejszy ni\u017c <strong>1\/2 spadku<\/strong> po zmar\u0142ym, a rodzice zawsze b\u0119d\u0105 powo\u0142ani do dziedziczenia przed rodze\u0144stwem.<\/p>\n<p>Z kolei w przypadku, gdy spadkodawca w chwili \u015bmierci nie posiada\u0142 ani ma\u0142\u017conka, ani dzieci, w\u00f3wczas ca\u0142y jego spadek przypada rodzicom, natomiast je\u015bli jedno z rodzic\u00f3w nie do\u017cy\u0142o otwarcia spadku, w\u00f3wczas jego udzia\u0142 jest dzielony po r\u00f3wno pomi\u0119dzy rodze\u0144stwo zmar\u0142ego.<\/p>\n<h4><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Przyklad-2\"><\/span>Przyk\u0142ad<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p>Pan Marcin nie mia\u0142 \u017cony ani dzieci w chwili \u015bmierci. \u017by\u0142a natomiast jego matka i dwoje rodze\u0144stwa. Jego maj\u0105tek wynosi\u0142 <strong>100.000 z\u0142<\/strong> i nie pozostawi\u0142 po sobie testamentu.<\/p>\n<p>Po otwarciu spadku matka Pana Marcina otrzyma\u0142a <strong>50.000 z\u0142<\/strong>, czyli 1\/2 ca\u0142o\u015bci spadku, natomiast jego rodze\u0144stwo otrzyma\u0142o po r\u00f3wno <strong>25.000 z\u0142<\/strong>, czyli po\u0142ow\u0119 cz\u0119\u015bci, kt\u00f3ra przypad\u0142aby jego ojcu, gdyby ten jeszcze \u017cy\u0142.<\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Czwarta_i_piata_grupa_spadkobiercow\"><\/span>Czwarta i pi\u0105ta grupa spadkobierc\u00f3w<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>Zgodnie z Kodeksem cywilnym, w przypadku braku zst\u0119pnych, ma\u0142\u017conka, rodzic\u00f3w, rodze\u0144stwa i zst\u0119pnych rodze\u0144stwa spadkodawcy, ca\u0142y spadek przypada dziadkom spadkodawcy, kt\u00f3rzy dziedzicz\u0105 po nim w cz\u0119\u015bciach r\u00f3wnych. Je\u017celi natomiast jeden z dziadk\u00f3w nie do\u017cy\u0142 otwarcia spadku, jego udzia\u0142 spadkowy przechodzi na jego w\u0142asnych zst\u0119pnych, czyli odpowiednio jego dzieci lub ich dzieci.<\/p>\n<p>Je\u017celi zmar\u0142y nie mia\u0142 \u017cadnych krewnych mo\u017cliwych do powo\u0142ania do dziedziczenia na mocy ustawy, jego maj\u0105tek odziedzicz\u0105 pasierbowie, tj. dzieci ma\u0142\u017conka spadkodawcy.<\/p>\n<h4><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Przyklad-3\"><\/span>Przyk\u0142ad<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p>Pan Marcin w chwili \u015bmierci nie mia\u0142 ma\u0142\u017conki ani dzieci, a jego rodzice zmarli kilka lat wcze\u015bniej. \u017by\u0142 natomiast jego dziadek wraz ze swoim synem i c\u00f3rk\u0105, czyli wujkiem i ciotk\u0105 pana Marcina. Maj\u0105tek pana Marcina wynosi\u0142 <strong>150.000 z\u0142<\/strong>, a on sam nie pozostawi\u0142 po sobie testamentu.<\/p>\n<p>Zgodnie z porz\u0105dkiem dziedziczenia ustawowego, dziadek Pana Marcina otrzyma\u0142 <strong>75.000 z\u0142<\/strong>, natomiast jego wujek i ciotka otrzymali po r\u00f3wno <strong>37.500 z\u0142<\/strong>, czyli po po\u0142owie cz\u0119\u015bci spadku, kt\u00f3ra przypad\u0142aby jego babci.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kiedy_spadek_przypada_Skarbowi_Panstwa_badz_gminie\"><\/span>Kiedy spadek przypada Skarbowi Pa\u0144stwa b\u0105d\u017a gminie?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy tylko w przypadku braku ma\u0142\u017conka spadkodawcy, jego krewnych oraz dzieci ma\u0142\u017conka spadkodawcy powo\u0142anych do dziedziczenia z ustawy. Je\u017celi natomiast przed \u015bmierci\u0105 spadkodawca mieszka\u0142 za granic\u0105 lub nie mo\u017cna ustali\u0107 jego ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce, spadek po nim przypada Skarbowi Pa\u0144stwa.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Podstawy_prawne\"><\/span>Podstawy prawne<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. &#8211; Kodeks rodzinny i opieku\u0144czy<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Je\u017celi spadkodawca nie zostawi po sobie testamentu, w\u00f3wczas kolejno\u015b\u0107 powo\u0142ywania do spadku okre\u015bla ustawa. Przeczytaj ten artyku\u0142 i dowiedz si\u0119 jak to dok\u0142adnie wygl\u0105da.  &#8230; <a class=\"cz_readmore\" href=\"https:\/\/legavi.pl\/blog\/dziedziczenie-ustawowe\"><i class=\"fa fa-angle-right\" aria-hidden=\"true\"><\/i><span>Czytaj ca\u0142o\u015b\u0107<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":418,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/417"}],"collection":[{"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=417"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/417\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":431,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/417\/revisions\/431"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/418"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=417"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=417"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/legavi.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=417"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}